พรรษา 45 (สุดท้าย) — จำพรรษาที่เวฬุวคาม เวสาลี แคว้นวัชชี
พระชนมายุ 80 · พรรษาสุดท้าย · ส่วนหนึ่งของ พุทธกิจ 45 พรรษา
เนื้อความตรงกับ มหาปรินิพพานสูตร ในพระไตรปิฎก:
- จำพรรษาสุดท้ายที่เวฬุวคาม ใกล้เวสาลี (เกิดทุพภิกขภัย ให้ภิกษุแยกย้ายจำพรรษา); ตรัสอานุภาพ อิทธิบาท 4
- ทรงปลงอายุสังขาร (จะปรินิพพานในอีก 3 เดือน); ตรัส โพธิปักขิยธรรม 37
- อาหารมื้อสุดท้าย (สุกรมัททวะ) ที่นายจุนทะ ปาวา; ตรัสสังเวชนียสถาน 4, วิธีปฏิบัติกับพุทธสรีระ; บวชสุภัททปริพาชก (ปัจฉิมสาวก)
- เสด็จปรินิพพานที่ กุสินารา (สาลวโนทยาน) — ปัจฉิมวาจา:
“หนฺททานิ ภิกฺขเว อามนฺตยามิ โว, วยธมฺมา สงฺขารา อปฺปมาเทน สมฺปาเทถ”
— ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สังขารทั้งหลายมีความเสื่อมไปเป็นธรรมดา จงยังกิจทั้งปวงให้ถึงพร้อมด้วยความไม่ประมาทเถิด