อาหาร 4

อาหาร 4 (Cattāro āhārā) — เครื่องค้ำจุนการดำรงอยู่ของสัตว์

ปัจจัยที่ค้ำจุนสัตว์ผู้เกิดแล้วให้ดำรงอยู่ และอนุเคราะห์ผู้แสวงหาภพให้เกิด มี 4 อย่าง (จากมหาตัณหาสังขยสูตร)

1. กวฬิงการาหาร — อาหารคือคำข้าว (หยาบ/ละเอียด) ค้ำจุนกาย
2. ผัสสาหาร — ผัสสะ (การกระทบอารมณ์) เป็นปัจจัยแก่เวทนา
3. มโนสัญเจตนาหาร — ความจงใจ/เจตนา เป็นปัจจัยให้เกิดภพใหม่ (กรรม)
4. วิญญาณาหาร — วิญญาณ เป็นปัจจัยแก่นามรูป

ความเชื่อมโยง

อาหาร 4 มีตัณหาเป็นเหตุ → สาวย้อนเป็นปฏิจจสมุปบาท: อาหาร ← ตัณหา ← เวทนา ← ผัสสะ ← สฬายตนะ ← นามรูป ← วิญญาณ ← สังขาร ← อวิชชา

ความสำคัญ

• เป็นมุมมอง “เหตุปัจจัยของการดำรงอยู่” ที่นำเข้าสู่ปฏิจจสมุปบาท
• ดับตัณหา = ดับรากของอาหาร → ดับภพ