พระมหากัจจานะ (Mahākaccāna)
พระสาวกผู้เป็นเอตทัคคะด้าน อธิบายความย่อให้พิสดาร (ขยายพุทธพจน์ที่ตรัสโดยย่อให้ละเอียด) ใน มธุปิณฑิกสูตร ภิกษุไปขอให้ท่านขยายอุเทศเรื่องปปัญจะที่พระพุทธเจ้าตรัสโดยย่อ ท่านอธิบายกระบวนการ ผัสสะ→เวทนา→สัญญา→วิตก→ปปัญจะ ได้ครบถ้วน จนพระพุทธเจ้าทรงรับรอง
- ในมหากัจจานภัทเทกรัตตสูตร (MN 133) ภิกษุมาขอให้อธิบายคาถาภัทเทกรัตตะที่พระพุทธเจ้าตรัสโดยย่อ ท่านอธิบายด้วยกรอบอายตนะ 6 (ฉันทราคะในอายตนะคือ “ง่อนแง่น”) จนพระพุทธเจ้าทรงรับรองว่า “มหากัจจานะเป็นบัณฑิต หากถามเรา ก็จะตอบเหมือนกัน”
ที่อ้างอิง
- มมร เล่ม 18 ข้อ ๒๔๖–๒๔๙ (มธุปิณฑิกสูตร)
- มมร เล่ม 23 ข้อ ๕๔๘–๕๖๔ (มหากัจจานภัทเทกรัตตสูตร)