จูฬวัจฉโคตตสูตร (Cūḷavacchagotta Sutta)

พระพุทธเจ้าสนทนากับปริพาชกวัจฉโคตร ที่ปริพาชการาม (ต้นมะม่วงขาว) เมืองเวสาลี — สูตรแรกของชุดวัจฉโคตร

  • วัจฉะถามว่าจริงหรือไม่ที่ว่าพระสมณโคดมเป็น สัพพัญญู เห็นธรรมทั้งปวง ญาณทัสนะปรากฏตลอดเวลาแม้ยามหลับ
  • ทรงปฏิเสธคำกล่าวนั้นว่า กล่าวตู่ — ผู้ที่พยากรณ์ถูกต้องคือพยากรณ์ว่าพระองค์เป็น เตวิชชะ (ผู้มีวิชชา 3): ปุพเพนิวาสานุสติ (ระลึกชาติ) · จุตูปปาตญาณ (ทิพยจักษุ เห็นสัตว์ไปตามกรรม) · อาสวักขยญาณ (เจโตวิมุตติ-ปัญญาวิมุตติ สิ้นอาสวะ)
  • สัพพัญญุตา ≠ ญาณปรากฏตลอดเวลา: ทรงรู้ได้เมื่อ “ต้องการ” (น้อมจิตไป) มิใช่รู้ทุกอย่างพร้อมกันตลอดเวลาแบบที่ลัทธิอื่นกล่าวอ้าง (เทียบnigantha-nataputta (นิครนถนาฏบุตร)ที่อ้างสัพพัญญูตลอดเวลา)
  • ทรงตอบว่า คฤหัสถ์ที่ยังละสังโยชน์ไม่ได้ ทำที่สุดทุกข์ไม่ได้ แต่ไปสวรรค์ได้มากมาย; อาชีวกทำที่สุดทุกข์ไม่ได้เลย และตลอด 91 กัปไม่มีอาชีวกไปสวรรค์ได้เลย ยกเว้นรูปเดียวที่เป็นกรรมวาที-กิริยวาที → ลัทธิเดียรถีย์ว่างเปล่าจากทางสวรรค์