ภัทเทกรัตตะ — ชุดสี่สูตร

ภัทเทกรัตตะ (Bhaddekaratta) — ชุดสี่สูตร

ภัทเทกรัตตะ แปลว่า “ผู้มีราตรีหนึ่งเจริญ” — บุคคลที่แม้จะมีชีวิตเพียงวันเดียว แต่ใช้เวลานั้นอย่างมีสติ เห็นแจ้งธรรมปัจจุบัน ถือว่า “เจริญ” กว่าผู้ที่มีชีวิตยืนยาวโดยไม่ตื่น

คาถาภัทเทกรัตตะ (แก่นหลัก)

บุคคลไม่ควรคำนึงถึงสิ่งที่ล่วงแล้ว ไม่ควรมุ่งหวังสิ่งที่ยังไม่มาถึง สิ่งใดล่วงไปแล้วสิ่งนั้นก็ละไปแล้ว และสิ่งที่ยังไม่มาถึงก็ยังไม่ถึง
ก็บุคคลใดเห็นแจ้งธรรมปัจจุบันไม่ง่อนแง่น ไม่คลอนแคลนในธรรมนั้นๆ ได้ บุคคลนั้นพึงเจริญธรรมนั้นเนืองๆ ให้ปรุโปร่งเถิด
พึงทำความเพียรเสียในวันนี้แหละ ใครเล่าจะรู้ความตายในวันพรุ่ง เพราะความผัดเพี้ยนกับมัจจุราชผู้มีเสนาใหญ่ย่อมไม่มี
พระมุนีผู้สงบย่อมเรียกบุคคลผู้มีปกติอยู่อย่างนี้ มีความเพียรไม่เกียจคร้านทั้งกลางวันและกลางคืนนั้นแลว่า ผู้มีราตรีหนึ่งเจริญ

(คาถานี้ตรงกันทั้ง 4 สูตร)

ชุดสี่สูตร MN 131–134 (วิภังควรรค)

สูตร	ผู้แสดง	ที่	วิภังค์ใช้กรอบ
[[bhaddekaratta-sutta-page (ภัทเทกรัตตสูตร)	MN 131]]	[[buddha (พระพุทธเจ้า)	พระพุทธเจ้า]]
[[anandabhaddekaratta-sutta-page (อานันทภัทเทกรัตตสูตร)	MN 132]]	[[ananda (พระอานนท์)	พระอานนท์]] (ทรงรับรอง)
[[mahakaccana-bhaddekaratta-sutta-page (มหากัจจานภัทเทกรัตตสูตร)	MN 133]]	[[mahakaccana (พระมหากัจจานะ)	พระมหากัจจานะ]] (ทรงรับรอง)
[[lomasakangiya-bhaddekaratta-sutta-page (โลมสกังคิยภัทเทกรัตตสูตร)	MN 134]]	[[buddha (พระพุทธเจ้า)	พระพุทธเจ้า]]

สาระหลัก

• ไม่คำนึงถึงอดีต: ไม่รำพึงเพลิดเพลินในสิ่งที่ผ่านมา
• ไม่หวังอนาคต: ไม่ตั้งความปรารถนาในสิ่งที่ยังไม่เกิด
• เห็นแจ้งปัจจุบัน: ไม่มีฉันทราคะ / ไม่เกิดอัตตทิฏฐิในสิ่งที่กำลังเป็น
• เจตนาหลักคือ วิปัสสนาในปัจจุบัน ซึ่งต้องการสติและสัมปชัญญะ