กรรมดำกรรมขาว 4 (Kaṇha-sukka kamma)

กรรมจำแนกตามวิบาก (ดำ=บาป/ทุกข์, ขาว=บุญ/สุข) จากกุกกุโรวาทสูตร

  1. กรรมดำ → วิบากดำ — ทุจริต → เกิดในโลกมีทุกข์ (ดุจสัตว์นรก)
  2. กรรมขาว → วิบากขาว — สุจริต → เกิดในโลกสุข (ดุจเทพสุภกิณหา)
  3. กรรมทั้งดำทั้งขาว → วิบากคละ — ทำปนกัน → สุขทุกข์ปน (ดุจมนุษย์)
  4. กรรมไม่ดำไม่ขาว → สิ้นกรรม ✨ — เจตนาเพื่อละกรรม 3 ข้อแรก = อริยมรรค (โพชฌงค์) ทางพ้นวัฏฏะ

ความสำคัญ

  • ข้อ 4 คือจุดหมายเหนือบุญ-บาป — ไม่ใช่สะสมกรรมขาวเพิ่ม แต่ทำกรรมที่ทำให้สิ้นกรรม
  • เชื่อมกับกรรม 3 (จำแนกตามทวาร) และหลัก “สัตว์มีกรรมเป็นทายาท” (กัมมัสสกตา)