กรรม 3 (Tīṇi kammāni) — กรรมทางทวาร 3
การกระทำที่ประกอบด้วยเจตนา จำแนกตามทวาร 3: กายกรรม / วจีกรรม / มโนกรรม
- พระพุทธเจ้าทรงวาง มโนกรรม (ใจ) มีโทษมากที่สุด เพราะ เจตนาคือตัวกรรม (“เจตนาหํ ภิกฺขเว กมฺมํ วทามิ”) — ใจเป็นต้นทางของกาย-วาจา
- ต่างจากนิครนถ์ที่จัดเป็น ทัณฑะ 3 และว่ากายทัณฑะมากสุด (เน้นการกระทำภายนอก) — ดูอุปาลิวาทสูตร
- เชื่อมกับกรรมบถ 10 (แจกกาย 3/วาจา 4/ใจ 3) และกรรม 4 (จำแนกตามวิบาก)