สรุปแหล่ง: มหานิทานสูตร

แหล่งต้นฉบับ: vol-13 หน้า 0166 (ข้อ 58) (หน้า ~?, ข้อ 57–66) | ที.ม. ๑๐
ที่อ้างอิง: พระสุตตันตปิฎก ทีฆนิกาย มหาวรรค, มหานิทานสูตร (สูตรที่ ๒)

ใจความสำคัญ

• พระพุทธเจ้า ประทับที่ กัมมาสทัมมะ แคว้นกุรุ พระอานนท์ ทูลว่า ปฏิจจสมุปบาท ดูเหมือนเป็นของตื้น ทรงเตือนว่า “อย่าพูดอย่างนั้น มันลึกซึ้งสุดประมาณ” (เพราะไม่รู้แจ้งธรรมนี้ สัตว์จึงยุ่งเหมือนด้ายของช่างหูก เวียนว่ายไม่พ้นทุกข์)
• ทรงแสดงปฏิจจสมุปบาทโดยพิสดาร (สาวถึง วิญญาณ↔นามรูป หมุนเวียนอาศัยกัน เหมือนมหาปทานสูตร)
• ทรงวิเคราะห์ การบัญญัติอัตตา (อัตตปัญญัติ): คนย่อมยึดอัตตาด้วย 4 แบบ (มีรูป/ไม่มีรูป × มีที่สุด/หาที่สุดมิได้) และยึดเวทนาเป็นอัตตาบ้าง — ทั้งหมดเป็นทิฏฐิที่ควรปล่อย
• ทรงแสดง วิญญาณฐิติ 7 + อายตนะ 2 (ภูมิที่ตั้งของวิญญาณ) — ผู้รู้เกิด-ดับ-คุณ-โทษ-ทางออก ย่อมหลุดพ้น

หน้าที่ถูกแตะจากแหล่งนี้

มหานิทานสูตร · กัมมาสทัมมะ · ปฏิจจสมุปบาท · วิญญาณฐิติ 7 · พระอานนท์