เกวัฏฏสูตร (สูตรที่ ๑๑)

ว่าด้วย ปาฏิหาริย์ 3 และการที่อิทธิฤทธิ์ไม่ใช่เครื่องมือเผยแผ่ที่แท้ พระพุทธเจ้า แสดงแก่ เกวัฏฏะคฤหบดี ที่ นาลันทา

แนวคำสอน

  • เกวัฏฏะขอให้ภิกษุแสดงฤทธิ์ดึงศรัทธาชาวเมือง ทรงปฏิเสธ และจำแนกปาฏิหาริย์ 3:
    • อิทธิ (ฤทธิ์) และ อาเทสนา (ทายใจ) ทรงรังเกียจ เพราะคนไม่ศรัทธาหาว่าเป็นแค่วิชาอาคม (คันธารี/มณิกา) ไม่เกิดศรัทธาแท้
    • อนุสาสนีปาฏิหาริย์ (คำสอน) = ปาฏิหาริย์ที่แท้และทรงยกย่อง (ฝึกจิตตามลำดับ ศีล-ฌาน-ญาณ)

เรื่องมหาพรหมตอบไม่ได้

ภิกษุรูปหนึ่งถาม “มหาภูตรูป 4 ดับไม่เหลือที่ไหน” ไล่ถามเทวดาขึ้นไปจนถึง มหาพรหม ผู้อ้างตนเป็นผู้สร้างโลก แต่แอบยอมรับว่าไม่รู้ ให้กลับมาทูลถามพระพุทธเจ้า

  • ทรงชี้ว่าคำถามตั้งผิด คำตอบที่แท้: ดิน-น้ำ-ไฟ-ลม และ นามรูปดับไม่เหลือ “เพราะวิญญาณดับ” (วิญญาณอนิทัสสนะ — รู้แจ้งที่แสดงด้วยรูปไม่ได้)
  • (ตอกย้ำว่าแม้พระพรหมผู้สร้างก็ไม่ได้รู้ทุกอย่าง — เชื่อมท่าทีใน พรหมชาลสูตร)

ที่อ้างอิง

มมร เล่ม 12 หน้า 228–235 ข้อ 338–350 | ที.สี. ๙

แหล่งสรุป: แหล่ง-เกวัฏฏสูตร