สุภสูตร (มัชฌิมนิกาย) (Subha Sutta)

พระพุทธเจ้าตรัสแก่สุภมาณพ โตเทยยบุตร ที่เชตวัน เมืองสาวัตถี (สูตรที่ 99 จบพราหมณวรรค) — คนละสูตรกับสุภสูตรของทีฆนิกาย แต่ผู้ฟังคนเดียวกัน

  • พราหมณ์อ้าง “คฤหัสถ์เท่านั้นยินดีกุศล บรรพชิตไม่” → ทรงแยกตอบ: ตัดสินที่ปฏิบัติชอบ/ผิด ไม่ใช่เพศ
  • การงานมาก-ผลมาก/น้อย-ผลน้อย → ขึ้นกับสำเร็จ (สมบัติ) หรือล้มเหลว (วิบัติ) (กสิกรรม=งานมาก สำเร็จผลมาก; ค้าขาย=งานน้อย สำเร็จผลมาก)
  • ธรรม 5 ของพราหมณ์เพื่อบุญ: สัจจะ/ตบะ/พรหมจรรย์/เรียนมนต์/บริจาค → ไม่มีพราหมณ์ใดทำให้แจ้งเสวยผลเอง = “แถวคนตาบอด” (เหมือนจังกีสูตร)
  • โปกขรสาติ (อาจารย์สุภ) ถูกนิวรณ์ 5/กามคุณ 5ครอบ จะเห็นญาณวิเศษไม่ได้ (อุปมาคนตาบอด/ไฟต้องมีเชื้อ — ปีติฌานคือไฟไร้เชื้อ)
  • ธรรม 5 = บริขารของจิต (อบรมจิตไม่มีเวร); ทางสู่พรหม = พรหมวิหาร 4 (เหมือนเตวิชชสูตร/ธนัญชานิสูตร)