ครูทั้ง 6 (เจ้าลัทธินอกพระพุทธศาสนา)

เจ้าสำนัก/คณาจารย์ 6 ท่านที่มีชื่อเสียงร่วมสมัยพุทธกาล ปรากฏใน สามัญญผลสูตร เมื่อ พระเจ้าอชาตศัตรู ทรงเล่าว่าเคยไปถามคำถามเรื่อง สามัญญผล กับแต่ละท่าน แต่ตอบไม่ตรงคำถาม

  1. ปูรณกัสสป — ลัทธิ “อกิริยา” (ทำดีทำชั่วไม่เป็นบุญเป็นบาป)
  2. มักขลิโคสาล — ลัทธิ “อเหตุกะ/นิยตวาท” (สิ่งทั้งหลายเป็นไปตามชะตา ไม่มีเหตุปัจจัย)
  3. อชิตเกสกัมพล — ลัทธิ “อุจเฉท/นัตถิกะ” (ตายแล้วสูญ ไม่มีโลกหน้า)
  4. ปกุธกัจจายนะ — ลัทธิ “สัสสตะ/สภาวะ 7 กอง” (ธาตุเที่ยง ฆ่ากันไม่บาปเพราะศัสตราแทรกช่องว่างธาตุ)
  5. สัญชัยเวลัฏฐบุตร — ลัทธิ “อมราวิกเขปะ” (พูดดิ้นได้ไม่ตายตัว เลี่ยงตอบ)
  6. นิครนถนาฏบุตร — ศาสดาของศาสนาเชน (ลัทธินิครนถ์ เน้นสังวร 4)

หมายเหตุ: คำสรุปลัทธิแต่ละท่านข้างต้นเป็นความเข้าใจมาตรฐานทั่วไป รายละเอียดถ้อยคำที่แต่ละท่านตอบพระราชา อยู่ในตัวบท vol-11.md หน้า 293 เป็นต้นไป (ควรอ่านยืนยันก่อนยกเป็นพุทธพจน์)

แนวคิดเหล่านี้หลายข้อถูกจัดอยู่ในข่าย ทิฏฐิ 62 ของ พรหมชาลสูตร

แหล่ง: samannaphala-sutta (แหล่ง-สามัญญผลสูตร)