อวิชชา

อวิชชา (avijjā)

ความไม่รู้ตามจริง — โดยเฉพาะไม่รู้อริยสัจ 4 (ทุกข์ สมุทัย นิโรธ มรรค) เป็นหัวขบวนของกิเลสและวัฏฏะ

• เป็นองค์ต้นของปฏิจจสมุปบาท (“เพราะอวิชชาเป็นปัจจัยจึงมีสังขาร”) — ดับอวิชชาด้วยวิราคะ กองทุกข์จึงดับ
• = โมหะ ในอกุศลมูล 3
• เป็น อาสวะ และ อนุสัย ตัวลึก ละได้สิ้นเชิงที่อรหัตตมรรค (ตรงข้ามคือวิชชา)
• เครื่องผูกสัตว์ไว้ในวัฏฏะ คู่กับตัณหา (อวิชชาเป็นเหตุเบื้องต้น ตัณหาเป็นแรงสืบภพ)